Hebt u onze artikelen over keukenmessen gelezen? Die gaan over aanzetstalen en messenslijpers en hoe u uw keukenmessen het best kunt opbergen. Hier concentreren we ons op de constructie van keukenmessen zelf.
Verschillende productiemethoden
De constructie van messen en de verschillende productiemethoden die worden gebruikt zijn nogal uitgebreid, en daarom zijn te rade gegaan bij Martin Nørgård Rasmussen, die als Product & Brand Manager bij SCANPAN volledig vertrouwd is met zowel de producten als de fabricage erachter.
– In deze post ligt de focus op twee soorten lemmeten, namelijk gestanst staal en gesmeed staal. Het belangrijkste verschil tussen gestanst en gesmeed staal is in feite het gewicht/de dikte en de sterkte van het lemmet. De scherpte, roestbestendigheid en staalsoort/legering zijn in principe hetzelfde. Maar de productiemethoden zijn verschillend, net zoals er verschillende soorten staal voor messen zijn, afhankelijk van prijsniveau en eigenschappen, die zowel als gestanst als gesmeed staal verkrijgbaar zijn, afhankelijk van de ontwerpwensen, legt Martin Nørgård Rasmussen uit.
Om wat dieper in te gaan op de twee productiemethoden, legt Martin uit wat lemmeten van respectievelijk gestanst staal en gesmeed staal kenmerkt.
Gestanst staal
– Lemmeten van gestanst staal worden uit een grote “coil” gestanst, een rol met plaatstaal van een bepaalde dikte. De stans geeft de basisvorm van het mes en meestal is er een "angel", waar het heft op wordt gezet, zegt Martin Nørgård Rasmussen.
Het handvat kan de vorm hebben van een gietstuk van kunststof, meebewerkte stukken hout of kunststof, of aan een stalen handvat gelast zijn met een bijna onzichtbare laslijn.
– Voordat het heft wordt gemonteerd, wordt het lemmet aan de zijkanten geslepen, zodat het naar de mesrand toe taps toeloopt. De typische dikte van een gestanst blad is 1,3 mm tot 2,0 mm, zegt Martin.
Gesmeed staal
Over gesmede stalen messen legt Martin uit:
– Messen van gesmeed staal worden gemaakt van een stalen staaf met aangepaste afmetingen - in principe dezelfde soort staal als gestanst staal - die roodgloeiend wordt verhit en dan in een basisvorm wordt gehamerd om later afgewerkt en geslepen te worden.
Hij gaat verder:
– Vaak worden het lemmet, de overgang tussen lemmet en heft en de kern van het heft tot één stuk gesmeed, dat dan op dezelfde manier gehard wordt als gestanste messen.
De nieuwe basisvorm wordt aan de zijkanten en bij de overgang geslepen. Het heft wordt meestal in kunststof over de “angel” gegoten, die wordt vastgeklonken of rondom in kunststof wordt gegoten.
Ten slotte vertelt Martin over messen van gesmeed staal:
– Omdat dit type mes in één stuk is gesmeed, is het erg sterk en kan het niet zo gemakkelijk breken. Het is vaak ook zwaarder dan een gestanst mes, omdat er meer staal in zit.
De typische bladdikte voor gesmeed staal is 1,7 mm tot 3,0 mm.
De lichte messen zijn het populairst
Veel consumenten geven de voorkeur aan lichte messen, dus messen met gestanste messen zijn populairder - en bovendien zijn ze meestal goedkoper om te produceren omdat de productie rationeler is.
Andere consumenten geven de voorkeur aan een zwaarder, gesmeed mes, zoals SCANPAN Classic en Classic Steel.
Wat moet u kiezen? Voor- en nadelen
Met de bovenstaande kennis van constructie en populariteit in het achterhoofd, is het interessant om te horen wat Martin zegt over de voor- en nadelen van de verschillende soorten messen:
– Laten we beginnen met gestanste messen. Die hebben een lichter en dunner lemmet met een lagere breeksterkte. De productie is goedkoper dan bij gesmede messen. Als het heft gelast is, bestaat het risico op breuk rond de laslijn, hoewel we dat maar heel zelden zien, zegt Martin Nørgård Rasmussen.
Over gesmede messen vertelt Martin:
– Gesmede messen zijn zwaarder, hebben een hoge breeksterkte en de productie is duurder en langzamer.
Hij sluit af:
– Je kunt in principe niet zeggen dat de ene productiemethode beter is dan de andere. Het hangt af van veel factoren die bepalen of het ene product beter is dan het andere en of een gesmeed product beter of slechter is dan een gestanst product.
Het is dus aan de individuele consument om uit te zoeken welk mes hij of zij het prettigst vindt voor het dagelijkse werk in de keuken.